Meedoen geeft energie
Bewonersinitiatieven en vrijwilligers vormen de stille motor van een samenleving waarin iedereen meedoet. Vanuit deze overtuiging werken Irma van Rijswijk en Joëlle Bakx van Humanitas aan het versterken van de gemeenschapskracht in Bergen op Zoom. Het netwerk Samen voor Elkaar, een samenwerkingsverband van organisaties en initiatieven die zich inzetten voor ouderen, speelt daarbij een belangrijke rol. Het zorgt voor een betere zichtbaarheid van deze stille motor binnen het sociaal domein in de stad.
Wie doet wat in de stad?
Eind januari organiseerde het netwerk een verbindingsdag. Deze dag was ontstaan vanuit een vraag die al lange tijd leefde: “Wie doet wat in onze stad, en hoe vinden we elkaar beter?” De dag, die onder meer in het teken stond van ontmoeting, liet ook het ontstaan van een bredere beweging zien. Joëlle licht toe: “Samen zetten we ons in voor vitaal en gezond ouder worden, met aandacht voor zingeving, participatie en betekenisvolle ontmoeting. Er gebeurt al veel, vaak dóór en vóór ouderen. Tegelijkertijd is die inzet niet vanzelfsprekend geborgd. Veel initiatieven worstelen met de vraag hoe zij hun werk structureel kunnen voortzetten omdat hun continuïteit onder druk staat.”
Door op deze middag bewonersinitiatieven, vrijwilligersorganisaties, welzijnspartners en de gemeente samen te brengen, werd het een middag vol ontmoeting en inspiratie, maar werd er ook tijd genomen om de behoeften en vragen in het veld scherper te krijgen. Dat de behoefte om samen iets op te bouwen groot is, bleek wel uit de 85 aanwezigen. Wethouder Joey van Aken, met portefeuille Zorg en Welzijn verzorgde de opening en daarna was er volop ruimte om elkaar te leren kennen.
Eten verbindt
Dat samen eten verbindt, bleek ook tijdens de Verbindingsdag. Al jarenlang organiseren verschillende bewonersinitiatieven bijeenkomsten waarin de maaltijd centraal staat; aan tafel ontstaan de mooiste gesprekken. Ook deze middag waren er heerlijke broodjes verzorgd door Het Kwadrant, praktijkonderwijs in Bergen op Zoom.
De middag vond plaats in het Huis van de Wijk aan het Piusplein. Een lichte, toegankelijke ruimte in een multifunctioneel gebouw waar ook het wijkteam en de bibliotheek zijn gevestigd. De ideale plek om elkaar te ontmoeten, verhalen te delen en nieuwe verbindingen te leggen.
Waardevolle ontmoetingen
In een panelgesprek, onder leiding van dagvoorzitter Bas van Oevelen, kwamen deelnemers en vrijwilligers met inspirerende verhalen over waardevolle ontmoetingen in vele vormen. Hieruit bleek dat er in de praktijk geen verschil is tussen ‘bewoner’, ‘vrijwilliger’ of ‘deelnemer’. Het gaat om het vinden van een passende plek voor jouw talenten en interesses. Voor de één is dat meedoen aan UP-gesprekken van Humanitas, voor een ander de Indische Huiskamer van Stichting Pelita. Sommigen voelen zich thuis in de ontmoetingskamer van het Leger des Heils of een vrijwilliger met passie voor taal in de bibliotheek. Rollen kunnen vanzelf door elkaar lopen als je anderen en/of jezelf vooruit helpt.
Door het gedachtegoed van Positieve Gezondheid in te zetten, ontstonden binnen enkele minuten open en betekenisvolle gesprekken. Ook tussen mensen die elkaar pas net hadden ontmoet. Voor veel aanwezigen bleek de hoeveelheid initiatieven in de stad een enorme eyeopener. En deze bleken vaak dichterbij dan gedacht.
Meedoen doet goed
Steeds weer blijkt dat een eerste stap spannend is, maar deze leidt vaak naar de plek die bij jou past. Zoals een deelnemer verwoordde: “Het was pas na aandringen van mijn contactpersoon en netwerk dat ik de stap durfde te zetten om actief te worden in de bibliotheek”.
De dag had een rode draad, namelijk meedoen doet goed. Zowel deelnemers als vrijwilligers vertelden hoe activiteiten bijdragen aan hun welzijn, zelfvertrouwen en verbondenheid. Soms is een klein zetje nodig, bijvoorbeeld een bekende die iemand meeneemt, een tip van een organisatie, of een uitnodiging vanuit de gemeente.
Het netwerk Samen voor Elkaar trok aan het einde de conclusie dat ontmoeting geen luxe is, maar een essentiële bouwsteen voor vertrouwen, participatie en veerkracht in onze gemeenschap. De gemeente werkt aan het ontwikkelen van de sociale basis, en het is aan het netwerk om de verbindende rol in te nemen tussen formele en informele partijen. Dit natuurlijk samen met de bijzondere bewonersinitiatieven die de gemeente rijk is. Want ondanks alle mooie ontwikkelingen, is het nodig om specifiek aandacht te blijven vragen voor de bijdrage van de (oudere) bewoners.