Waardevol Present teamleider en relatiemanager Tanja Cats:
'Als vrijwilliger kun je in de buurt komen van wat ooit je droom was'
Tot 2027 werkt Present Maassluis samen met Samen Ouder Worden aan het project Waardevol Present. Coördinator Tanja Cats weet ouderen enthousiast te maken om zich vrijwillig in te zetten. ‘Ik zie vrouwen op hoge leeftijd met een sprankel in de ogen.’
Present Maassluis slaat, zoals elke lokale afdeling van de landelijke Stichting Present, een brug tussen mensen die iets te bieden hebben en mensen die wel wat hulp kunnen gebruiken. Daarbij gaat het om mensen van alle leeftijden. Bij het project Waardevol Present draait het juist om ouderen en de basisgedachte van Samen Ouder Worden: ouderen zien als bron. Teamleider Tanja Cats: ‘Dat is compleet anders dan hoe er nog vaak naar ouderen gekeken wordt. Zo van: wat doen we met moeder met de Kerst?’ Ouderen vooral zien om wat ze bij te dragen hebben, bracht een grote verandering teweeg in het denken en doen van Cats. ‘Soms komen mensen bij ons binnen die compleet uitgeblust zijn. Ze willen zich wel ergens voor inzetten, maar hebben geen idee wat ze willen. Ik kijk daar nu echt anders naar, veel meer vanuit de overtuiging dat ik die persoon kan helpen om zichzelf opnieuw uit te vinden.’
Echt iets dóen
Het fijne van de samenwerking met Samen Ouder Worden is dat er ook in praktische zin extra ruimte is om deze aangepaste basishouding in de praktijk te brengen, vertelt Cats. ‘Dankzij Samen Ouder Worden kunnen we een uitgebreider intaketraject doorlopen, om te ontdekken wat iemand energie geeft. Het eerste contact is telefonisch, dan volgt er een persoonlijk gesprek, gevolgd door een bedenktijd. En als er eenmaal een keuze is gemaakt voor een bepaalde activiteit, dan gaat iemand eerst een keer proefdraaien. Bevalt het niet, dan zoeken we door.’ Zo snel mogelijk echt iets dóen is wel de insteek, want: ‘Praten aan een tafel kan altijd nog. En tegenwoordig kunnen we ook vier keer per jaar lunchen met de vrijwilligers, met het oog op de drieslag binden, boeien en toerusten. En wij halen daaruit voor Waardevol Present veel informatie over de ervaringen van de ouderen.’
Stylingworkshops
Dankzij de samenwerking met Samen Ouder Worden kan Cats in deze periode ook wat vaker een ‘proefballonnetje oplaten’, zoals ze het zelf omschrijft. Zo heeft ze met een professionele jonge styliste een reeks personal stylingworkshops georganiseerd, voor vrouwen van dertig tot tachtig jaar. ‘Met het ouder worden verandert vaak het beeld over het eigen lichaam en soms is het lastig om te weten wat daarbij past. Het hoeft niet meer boven de knie, maar er kan nog steeds van alles, mooi en waardig. Dat liet de styliste zien en zij bekrachtigde de vrouwen daarin. Wat ik daar zag gebeuren: vrouwen op hoge leeftijd met een sprankel in de ogen, het kán. Als het jeugdige en speelse door het lijf stroomt, dan gaan de lichamelijke dingen vanzelf makkelijker.’ Een aantal van de deelnemers van de workshops meldde zich vervolgens aan om zich vrijwillig in te zetten via Waardevol Present en Cats verklaart dat als volgt: ‘Die positieve vibe van Present, die maken we samen.’
Op de foto: Tanja Cats
Het ongeleefde leven
Een andere manier om ouderen te betrekken is de workshop ‘het ongeleefde leven’, geïnspireerd door het boek met die titel. ‘Als je jong bent, droom je er bijvoorbeeld van om arts te worden, of kapster’, legt Cats uit. ‘Maar veel mensen gaan iets anders doen, want zo loopt het leven nou eenmaal. Ik geloof dat je bepaalde elementen uit de droom toch wel waarmaakt. Mijn moeder bijvoorbeeld, die wilde als kind een eigen kindertehuis. Dat is niet gebeurd, maar ze heeft wel zes kinderen gekregen en is nu voor de kleinkinderen een ontzettend leuke oma, met een pedagogische blik. Als vrijwilliger kun je ook in de buurt komen van wat ooit je droom was.’ Tijdens de workshop brengt een coach via verschillende werkvormen het gesprek op gang over wat mensen ten diepste zouden willen. En vervolgens over welke acties ze daaraan kunnen koppelen. Voor mijzelf was dat: ik wil ouderen als bron zien, hoe kan ik dat in mijn eigen leven in de praktijk brengen? Sinds die tijd past er een dame van in de zeventig op onze kinderen.’
Bemoedigen
Vanuit Waardevol Present stimuleren we dat oudere mensen op een positieve manier naar zichzelf kijken, vertelt Cats. ‘Ze zijn leuk, boeiend en grappig. Ze hebben veel bij te dragen, hou ik ze voor. Soms, als iemand alsmaar aan het mopperen is, dan wijs ik diegene op de verantwoordelijkheid die hij heeft ten opzichte van jongere generaties: “Jij kunt voor jonge mensen het goede voorbeeld zijn. Jij bent het levende bewijs dat je er wel komt in het leven en dat kun je doorgeven.” Dat kan echt helpen om anders naar zichzelf te kijken.’ Cats probeert in alles wat ze doet aan ouderen te laten zien dat zij een belangrijke rol hebben om jongeren te bemoedigen en gerust te stellen. Onlangs zag ze een groepje oudere dames dit prachtig in de praktijk brengen: ‘De jonge stylist van de workshops werkte normaalgesproken als high end personal stylist. Zij dacht dat ze zich aan moest passen aan die wereld en dat ze van alles moest zijn, behalve zichzelf. Maar door het plezier dat ze beleefde met de ouderen, de blijdschap die ze bij hen zag en de bevestiging die ze van hen kreeg, groeide ze enorm in het besef dat ze goed is zoals ze is.’
